Omgaan met warmte: waarom je lichaam slimmer is dan je denkt

Zodra de temperatuur oploopt, gebeurt er vaak iets bijzonders. We zetten de airco een paar graden lager, zoeken de schaduw op en proberen de warmte zoveel mogelijk te vermijden. Begrijpelijk, want warmte voelt al snel als iets waar we last van hebben. Maar omgaan met warmte is meer dan verkoeling zoeken. Ons lichaam is namelijk ontworpen om zich aan te passen.

Maar wat als we warmte eens vanuit een ander perspectief bekijken?

Net zoals spieren sterker worden door belasting en bindweefsel reageert op beweging, kan ook ons temperatuurregulatiesysteem leren. Niet door jezelf uit te putten, maar door je lichaam de kans te geven om zijn werk te doen.

Waarom onze studio niet ijskoud is 

In onze yogastudio loopt de temperatuur tijdens warme zomerdagen regelmatig op. Met een plat dak en grote ramen is dat bijna onvermijdelijk.

Natuurlijk zetten we de airco en de waaiers aan. Comfort is belangrijk. Maar we kiezen er bewust niet voor om de ruimte terug te koelen naar een kunstmatige 20 graden.

Waarom niet?

Omdat we geloven dat je lichaam niet alleen beschermd hoeft te worden tegen warmte, maar ook mag leren hoe het ermee om kan gaan.

Dat betekent niet dat je moet afzien of jezelf moet forceren. Integendeel. Door rustig te bewegen, goed te ademen en goed naar je lichaam te luisteren, geef je het de gelegenheid om zich aan te passen. Juist dát maakt je veerkrachtiger. Je kunt dan beter omgaan met de warmte.

De grootste uitdaging zit vaak niet in je lichaam, maar in je brein

Op warme dagen hoor ik vaak dezelfde opmerkingen.

“Ik kan me nergens op concentreren.”

“Mijn hoofd voelt zo traag.”

“Alles kost meer moeite.”

Dat is niet vreemd.

Je lichaam is druk bezig om je temperatuur stabiel te houden. Er stroomt meer bloed naar de huid om warmte af te voeren, je verliest vocht door zweten en je hart werkt iets harder. Dat kost energie. Het is dus heel logisch dat je brein wat minder scherp aanvoelt.

De valkuil is dat we vervolgens hetzelfde van onszelf blijven verwachten als op een frisse lentedag. We willen hetzelfde tempo, dezelfde focus en dezelfde productiviteit.

Misschien is dat wel de verkeerde verwachting. 

Je ademhaling is je interne airco

Eén van de mooiste dingen aan yoga vind ik dat je ontdekt hoeveel invloed je zelf hebt op je zenuwstelsel.

In onze lessen oefenen we regelmatig verkoelende ademhalingstechnieken zoals Sheetali en Sitkari. Door rustig via de tong of langs de tanden in te ademen, ervaren veel mensen direct meer frisheid en ontspanning.

Ook Chandra Bhedana, waarbij je inademt door het linker neusgat, kan helpen om het zenuwstelsel tot rust te brengen. Niet omdat de buitentemperatuur ineens verandert, maar omdat je lichaam minder hard hoeft te werken tegen de stress die warmte soms met zich meebrengt.

Het zijn eenvoudige technieken die je net zo goed achter je bureau kunt toepassen als op de yogamat.

Vecht niet tegen de warmte

Dat geldt eigenlijk voor alles.

Drink voldoende, maar luister naar wat prettig voelt voor jouw lichaam. Kies op warme dagen wat vaker voor lichte, frisse maaltijden die gemakkelijk verteerbaar zijn. Plan ingewikkelde taken liever in de ochtend en gun jezelf wat vaker een korte pauze.

Niet omdat je lui bent.

Maar omdat je samenwerkt met je fysiologie.

Yoga leert ons steeds opnieuw dat we niet alles hoeven te beheersen. Soms bereik je meer door mee te bewegen dan door weerstand te bieden.

Misschien is dát wel de echte yogales

Veel mensen denken dat yoga gaat over soepel worden of een mooie houding uitvoeren.

Voor mij gaat yoga over iets heel anders.

Yoga leert je luisteren. Naar je ademhaling. Naar je lichaam. Naar wat er op dat moment nodig is.

Warmte is daar een prachtig voorbeeld van. Je kunt ertegen blijven vechten of je kunt ontdekken hoe ongelooflijk intelligent je lichaam eigenlijk is.

En misschien neem je juist dát inzicht mee van de yogamat naar de rest van je dag.

Want yoga stopt niet wanneer de les voorbij is. Dan begint het pas.

Let op: De warmte geleidelijk leren verdragen is iets anders dan jezelf blootstellen aan extreme hitte. Luister altijd naar je lichaam. Voor ouderen, jonge kinderen en mensen met bepaalde medische aandoeningen geldt extra voorzichtigheid tijdens warme dagen.